
Kafedra mudiri:
t.f.f.d., PhD Normatov Sherbek Baxtiyorovich
AXBOROT ILMI VA BILIMLAR INJINIRINGI KAFEDRASINING MAQSADI
Ta’lim sifatini oşiriş, raqobatbardoş kadrlarni tayyorlaş, ilmiy va innovatsion faoliyatni hamda xalqaro hamkorlikni rivojlantiriş — bularning barçasi respublikaning axborot-kutubxona va arxiv sohalari ehtiyojlari şuningdek, yangi raqamli texnologiyalari taraqqiyotidan kelib çiqib amalga oşiriladi. Biz Markaziy Osiyo mintaqasida yetakçi örinni egallaş maqsadida mavjud salohiyatdan samarali foydalanamiz.
Kafedra professor-öqituvçilar tarkibining faoliyati jamiyatni axborotlaştiriş şaroitida samarali işlay oladigan, axborot-kommunikatsiya texnologiyalari, sun’iy intellekt usullari va tizimlari, an’anaviy hamda elektron axborot resurslarini yaratiş, rivojlantiriş va qöllaş orqali ilm-fan, madaniyat, ta’lim va biznesni taraqqiy ettirişga qodir mutaxassislarni tayyorlaşga yönaltirilgan.
KAFEDRA KIMNI TAYYORLAYDI?
Axborot ilmi va bilimlar injiniringi kafedrasi axborot tizimlari va ma’lumotlar bazalarini işlab çiqiş, bilimlarni boşqariş, şuningdek turli muassasalar (jumladan, kutubxonalar, arxivlar, muzeylar va boşqa taşkilotlar) uçun axborot xizmatlarini körsatiş sohasida yuqori malakali mutaxassislarni tayyorlaydi.
Universitetni tamomlagan bitiruvçilar quyidagi yönalişlar böyiça kasbiy malakaga ega böladilar:
- Turli faoliyat sohalarida, şu jumladan kutubxona va arxiv tizimlarida axborot xizmati mutaxassisi;
- Ilmiy va ta’limiy ma’lumotlarni izlaş, bilimlarni yaratiş va boşqariş jarayonlari uçun (sun’iy intellekt va RFID texnologiyalari asosida) axborot tizimlarini işlab çiquvçi mutaxassis;
- Kutubxonalar, muzeylar, arxivlar hamda boşqa sohalar uçun ilmiy resurslar bazalarini işlab çiquvçi mutaxassis;
- Ilmiy, ta’limiy va ijtimoiy axborotni tahlil qiluvçi mutaxassis, şuningdek ilmmetrik va bibliografik körsatkiçlar hamda taşkilotlar reytinglarini tahlil qiliş böyiça mutaxassis;
- Dunyoning yetakçi naşriyotlari va axborot agregatorlari ma’lumotlar bazalari bilan işlaş böyiça navigator-mutaxassis;
- Yuqori texnologiyali kompaniyalarda faoliyat yurituvçi axborot maslahatçisi.
KAFEDRA TARIXI
Özbekiston Respublikasining Prezidentining 2012-yil 4-iyundagi PQ-1771 son Qarori asosida Toşkent Davlat madaniyat instituti Axborotlaştiriş va kutubxonaşunoslik talim yönalişi hamda Axborotlaştiriş va kutubxonaşunoslik, Hujjatşunoslik va arxivşunoslik magistratura mutaxassisliklari 2012-2013-öquv yilidan boşlab Toşkent axborot texnologiyalari universitetiga ötkazildi. Universitetda 2012-yil 1-avgustdan boşlab Kasbiy ta’lim fakulteti tarkibida Axborot-kutubxona tizimlari kafedrasi taşkil etilib, Axborotlaştiriş va kutubxonaşunoslik ta’lim yönalişi va magistratura mutaxassisligi mazkur kafedraga biriktirildi. 2026-yil 3-sentyabrda kafedra nomi “Axborot ilmi va bilimlar injiniringi” deb özgartirilgan.
Kafedrada öquv-uslubiy va ilmiy-tadqiqot işlarining şakllanişi va rivojlanişida t.f.d. prof. M.A.Rahmatullayev, p.f.n., professor B.I.Ganiyeva, t.f.n. dotsent U.F.Karimov, p.f.n. dotsent M.X.Maxmudov, katta öqituvçi A.M.Alimova, t.f.n. dotsent A.M.Xundibayev, S.R.Arakelovlar salmoqli hissa qöşdilar. Şuningdek kafedrada p.f.n. dotsent X.Mamatraimova, O.O.Ishniyazov, Sh.Sh.Maxmudov, F.T.Shodmonova, G.A.Djalilova, I.B.Mamatkulov, Sh.M.Muxammadjonov, O‘.U.Karimovlar faoliyat yuritganlar.
Kafedrada 2012-2023-yillarda professor B.I.Ganiyeva rahbarlik qilgan bölsa, 2023-yildan boşlab texnika fanlari böyiça falsafa doktori (PhD), dotsent Sh.B.Normatov kafedra mudiri lavozimida faoliyat yuritib kelmoqda.

Bakalavriat ta’lim yönalişi:
60320400 – Kutubxona-axborot faoliyati (Axborot-kutubxona texnologiyalari) ta’lim yönalişi,
Magistratura mutaxassisligi:
70320402 – Kutubxona axborot faoliyati magistratura mutaxassisligi
Doktorantura ixtisosligi:
05.01.09 – Hujjatşunoslik. Arxivşunoslik. Kutubxonaşunoslk” doktorantura ixtisosligi
KAFEDRADA ÖQITILADIGAN FANLAR
Bakalavriat:
- Axborot kutubxona ilmiga kiriş
- Axborot ilmi asoslari
- Kataloglaştiriş va klassifikatsiyalaş
- Kolleksiyalarni yaratiş
- Kutubxonalar uçun ma’lumotlar bazasini loy-ş
- Maktab kutubxonalari
- Bolalar va ösmirlar uçun axborot resurslari
- Metama’lumotlarni yaratiş
- Elektron kutubxona yaratiş
- Kutubxonalarni boşqariş
- Axborot qidiruv tizimlari
- Kutubxona xizmatlarni raqamlaştiriş
- Avtomatlaştirilgan kutubxonalarni boşqariş
- Ommaviy kutubxona xizmatlari
- Raqamli arxivlarni yaratiş va boşqariş
- Fanlar bibliografiyasi
- Tadqiqotlarni qöllab-quvvatlaş xizmatlari
- Axborot siyosati va tahlili
- Kutubxonalarda sun’iy intellekt
Magistratura mutaxasisligi:
- Jahon axborot resurslar
- Arxiv işi
- Ilmmetriya
- Axborot kutubxona va arxiv tizimlarini loyih-ş
- Kutubxonaşunoslik, arxivşunoslik tadqiqotlarini taşkil etiş metodikasi
- Tadqiqotlarni qöllab-quvvatlaş xizmatlari
- Bilimlarni boşqariş
KAFEDRANING PROFESSOR-ÖQITUVÇILAR TARKIBI:
- Normatov Sh.B., kafedra mudiri, dotsent, texnika fanlari böyiça falsafa doktori PhD;
- Raxmatullayev M.A., professor, texnika fanlari doktori;
- Ganiyeva B.I., professor, pedagogika fanlari nomzodi;
- Arakelov S.R., katta öqituvçi;
- Raximova Sh.A., dotsent , sotsiologiya fanlari böyiça falsafa doktori PhD;
- Talipova Diyora Sabirjonovna, texnika fanlari böyiça falsafa doktori PhD;
- Anufriyeva Y.G., katta öqituvçi;
- Ziyodullayeva G.E., katta öqituvçi;
- Abduzoirov Sh. N, katta öqituvçi
KAFEDRANING YUTUQLARI:
- Kafedra professorlari B.Ganiyeva va M.Raxmatullayev “Axborot-kutubxona a’loçisi” kökrak nişoni bilan taqdirlanişgan.
- Kafedra professorlari B.Ganiyeva va Raxmatullayev Elsevier kompaniyasining Scopus Award – 2018 mukofoti doirasida Özbekistonning eng yaxşi olimlari safidan örin olişgan.
- 2023 yilda kafedra UNESCO-IÇEI tomonidan e’lon qilingan qiymati 70 ming AQŞ dollariga teng “TUIT SMART Classroom” grantini qölga kiritişdi. “TUIT SMART Classroom” negizida oliy ta’limni raqamli transformatsiya qiliş Milliy markazi taşkil etildi.
- Yevropa Ittifoqining TEMPUS (145021-Tempus-UK-JPCR) dasturi doirasida “New master program for Library information science” Axborot kutubxona sohasida yangi magistrlik dasturlari loyihasi (2009-2013 yy.);
- Gyote instituti bilan hamkorlikdagi “Islohotlar davrida Özbekiston kutubxonaçilarining malakasini oşirişga kömaklaşiş” loyihasi (2012 y.);
- eIFL (electronic information for libraries), Xalqaro kutubxona konsorsiumi IP (EIFL-IP: copyright and libraries) “Elektron naşrlarga oid mualliflik huquqlari” mavzusidagi loyihasi (2014 y.);
- Özbekiston Respublikasi aloqa, axborotlaştiriş va telekommunikatsiya texnologiyalari davlat qömitasining axborot kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantiriş fondi tomonidan moliyalaştirilgan “Elektron kutubxonalar va korporativ axborot tarmoqlari” öquv laboratoriyasini rivojlantiriş böyiça amaliy loyihasi (2016 y.);
- Yevropa Ittifoqining Erasmus+ dasturi “TeçReh Technology in Rehabilitation” (Project number: 561621-EPP-1-2015-1-IT-EPPKA2-CBHE-JP) xalqaro loyihasi (2015-17 yy.);
- Özbekiston Respublikasi FA kutubxonasi bilan hamkorlikda PZ-20170929262-raqamli “Jamiyatimizda kitob mutolaasi, kitobxonlik madaniyatini oşirişning pedagogik va psixologik usullarini takomillaştiriş” mavzusidagi amaliy loyiha (2018-20 yy.);
- Yevropa Ittifoqining Erasmus+ №2018-1-IT02-KA107-047213 Credit mobility xalqaro almaşinuv loyihasi (2018-19 y.);
- 33/23 F – “Sun’iy intellekt asosida fan va ta’limga oid axborot manbalarini foydalanuvçi ehtiyojlariga köra tavsiya etiş tizimini yaratiş” loyihasi (2023 y.)
Axborot -kutubxona tizimlari kafedrasida ilmiy tadqiqot olib borgan va professor M.A.Raxmatullaev rahbarligida texnika fanlari tarmoği böyiça himoya qilgan yetakçi olimlar: professor Mo‘minov Bahodir Boltaevich (DcS), Jasur Atadjanov Abdusharibovich (DcS), Normatov Sherbek Baxtiyorovich (PhD), Karimov O‘ktam Ulug‘bekovich (PhD), O‘rinkulov Odiljon Naziraliyevich (PhD), Bekkamov Fayzi Absoatovich (PhD), Talipova Diyora Sabirjonovna (PhD), Yusupov Ulugbek Mirtalibovich (PhD).
KAFEDRANING ILMIY-ÖQUV LABORATORIYALARI
“Elektron arxivlar” ilmiy-öquv laboratoriyasi
Mazkur laboratoriyaning maqsadi — elektron arxivlarni yaratiş va boşqariş sohasida yuqori malakali kadrlar tayyorlaş samaradorligini oşiriş, ilmiy tadqiqotlar darajasini rivojlantiriş, hamda öquv jarayonida zamonaviy texnik va dasturiy vositalardan foydalaniş orqali arxiv jarayonlarini avtomatlaştirişdir.
“Integrallaşgan kutubxona tizimlari” ilmiy-öquv laboratoriyasi
Laboratoriyaning maqsadi — yuqori malakali kadrlar tayyorlaş samaradorligini va ilmiy tadqiqotlar darajasini oşiriş, şuningdek, kutubxona jarayonlarini kompleks avtomatlaştiriş va ilmiy-ta’lim hamda ilmiy-texnik axborotni qidirişni intellektual qiliş sohasida zamonaviy texnik va dasturiy vositalardan foydalaniş orqali ta’lim jarayoni va ilmiy tadqiqotlarni rivojlantirişdir.
“DAZZLEVIEW SMART CLASSROOM”
Uşbu SMART CLASROOM UNESCO-IÇEI, Xitoyning DAZZLEVIEW kompaniyasi va Muhammad al-Xorazmiy nomidagi TATU bilan hamkorlikda yaratilgan bölib, uninng maqsadi oliy ta’limni transformatsiya qiliş şaroitida, öqitişda sun’iy intellektdan foydalaniş, öqituvçilar uçun mikrokurslarni tahkil etiş, ta’lim jarayoniga zamonaviy axborot texnologiyalarini joriy etiş böyiça amaliyotlarni ötkazişdan iborat.
KAFEDRANING ILMIY-TADQIQOT IŞLARI
Kafedraning asosiy ilmiy yönalişlari:
Kafedra fan va texnologiya, şuningdek, aholi axborot xizmatini rivojlantirişga qaratilgan istiqbolli yönalişlarni rivojlantirişga möljallangan.
Asosiy ilmiy yönaliş:
Ilmiy va ta’limiy axborotni qidiriş jarayonlarini optimallaştiriş usullari va vositalarini tadqiq qiliş va işlab çiqiş.
Texnik yönaliş:
- Ilmiy va ta’limiy axborotlarni qidiriş tizimlarida sun’iy intellektni qöllaş;
- Axborot-kutubxona va arxiv muassasalarining korporativ tizimlari va tarmoqlarini yaratiş;
- Kutubxonalar va arxivlar faoliyatini kompleks avtomatlaştiriş.
Pedagogik yönaliş:
- Raqamli transformatsiya davrida zamonaviy kutubxonaşunoslik va arxivşunoslik;
- Raqamlaştiriş davrida kutubxona va arxiv mutaxassislarining kompetensiyalarini rivojlantiriş;
- Ilmmetriya, dunyo axborot resurslarida navigatsiya, kutubxona va arxivlarda sun’iy intellektni qöllaş, şuningdek, kutubxona, arxiv va muzeylar uçun axborot tizimlarini loyihalaş fanlarini öqitiş metodikasi.
Aralaş yönaliş (texnik va pedagogik):
- Ilmmetrik, bibliometrik va vebometrik tadqiqotlar;
- Yuqori malakali PhD va DC mutaxassislarini tayyorlaş: 05.01.09 – Hujjatşunoslik, Arxivşunoslik, Kutubxonaşunoslik;
- Yetakçi LIS kafedralari bilan hamkorlikda qöşma PhD dasturlarini amalga oşiriş (top-300 oliy ta’lim muassasalari orasidan tanlangan). Qöşma PhD dasturlarida PhD talabalarning qisqa muddatli partner universitet kampusida almaşinuvi va PhD rahbarlarining uzoq muddatli (3 yilgaça) almaşinuvi ham közda tutilişi mumkin.
KAFEDRANING ILMIY VA AMALIY HAMKORLARI
- Navoiy nomidagi Özbekiston Milliy kutubxonasi;
- Özbekiston Respublikasi Adliya vazirligi huzuridagi “Özarxiv” agentligi;
- UNESKO şafeligidagi Oliy taʼlim innovatsiyalari xalqaro markazi (UNESCO-IÇEI);
- DAZZLEVIEW kompaniyasi (Xitoy);
- Toşkentdagi Yevropa Ittifoqi Erasmus+ milliy ofisi;
- Sankt-Peterburg Politexnika universiteti;
- Qozoğiston davlat ayollar pedagogika universiteti;
- ElinePress kompaniyasi (Özbekiston);
- ProInfo kompaniyasi (Özbekiston).
KAFEDRA ILMIY SEMINARI
Kafedrada “Fan va ta’limga oid ma’lumotlarni intellektual qidiriş” mavzusida ilmiy seminar faoliyat yuritadi. Seminarning maqsadi fan va ta’limga oid ma’lumotlarni qidirişni intellektuallaştiriş sohasida nazariy va amaliy tadqiqotlarni rivojlantiriş, şuningdek turli sohalarda, jumladan axborot-kutubxona, arxiv va ta’lim sohalarida sun’iy intellekt tizimlarini yaratiş uçun yuqori malakali kadrlar tayyorlaş samaradorligini oşirişdan iborat.
Seminarda barça taşkilotlarning doktorantlari va tadqiqotçilari iştirok etib, quyidagi mavzular böyiça muhokamalar olib boriladi:
- Dissertatsiyalar, boblar, paragraflar va ilmiy-amaliy natijalar;
- Ilmiy maqolalar;
- Ilmiy va amaliy loyihalar.
Seminar raisi: Professor M.A. Raxmatullayev.






Kafedra manzili: TATU, B bino, 5-qavat, 509-xona.
Kafedraning ijtimoiy tarmoqlardagi sahifasi:
https://t.me/axborotilmikafedrasi
https://www.facebook.com/profile.php?id=61587513093115