UNIVERSITET TOMONIDAN ARZON VA TOZA ENERGIYA YÖNALIŞIDA OLIŞA
Toşkent axborot texnologiyalari universitetida (TATU/TUIT) suv resurslarini boşqariş siyosati suv isteʼmolini nazorat qiliş, toza suv xizmatlarini ta’minlaş, gigiena standartlarini saqlaş va masʼuliyatli isteʼmolni rağbatlantirişga qaratilgan. Siyosat suv zahirasini saqlaş, tarqatiş va oqava suvlarni boşqarişni öz içiga oladi hamda kampusda samarali suv işlatilişi va ekologik barqarorlikni taʼminlaşni maqsad qilgan (manba).
TUITdagi suv boşqaruvi siyosati bir neçta asosiy maqsadlarga e’tibor qaratadi: suv isteʼmolini kuzatiş, toza va xavfsiz suv xizmatlarini taʼminlaş, gigiena meʼyorlarini saqlaş, masʼuliyatli isteʼmolni rağbatlantiriş va oqava suvlarni boşqariş. Dastur suvni saqlaş, taqsimlaş va isteʼmol bilan birga, ekologik taʼsirlarni inobatga olgan holda kampusda samarali suv işlatilişini rağbatlantiradi. Şuningdek, energiya tejaş, qayta işlaş va adolatli siyosatlar orqali barqarorlik taşabbuslarini ham öz içiga oladi.
Universitet mavjud bino infratuzilmasini yangilaş rejasini işlab çiqmoqda, bu energiya samaradorligini oşirişga qaratilgan. Uşbu yangilanişlar kampusdagi energiya isteʼmolini kamaytirişga va uzoq muddatda atrof‑muvofiatga mos keladigan, iqtisodiy jihatdan samarali binolarni yaratişga yordam beradi.
Uşbu muassasa karbon boşqaruvi jarayonini joriy etdi va karbon dioksid emissiyalarini kamaytirişga qaratilgan çora‑tadbirlarni amalga oşirmoqda. Barqarorlik taşabbuslari doirasida universitet özining uglerod izini monitoring qiliş va kamaytirişga e’tibor qaratgan (manba).
https://t.me/tuituz_official/13021
TUIT energiya samaradorligi rejasini amalga oşirdi, bu jami energiya isteʼmolini kamaytirişga qaratilgan. Bu loyiha doirasida LED yoritgiçlar va quyoş panellari örnatiş kabi taşabbuslar amalga oşirildi. Yaqinda, Oliy va örta maxsus ta’lim vaziri Ibrohim Abdurahmonov yetakçiligida talabalarning turar joylari haqida muhokamalar bölib ötdi. U rektorlar va prorektorlarning 2023/2024 öquv yili uçun talabalik akommodationsi böyiça yangilanişlarini körib çiqdi. Mas’ul xodimlar şuningdek oliy ta’lim muassasalarida taşkil etilgan “Talabalar turar joylari va ijaraga olinadigan kvartiralar uçun energiya isteʼmoli ma’lumotlari markazi” haqida ma’lumot berdilar.
https://t.me/tuituz_official/11416
Universitet energiya auditlari ötkazadi, bu orqali eng köp energiya isrof böladigan sohalar aniqlanadi. 2023-yil 6-yanvar kuni rektor B. Maxkamov tomonidan "Quyoş uylarining işonçli va barqaror energiya manbaasi" mavzusida "Yangi Özbekiston" gazetasida maqola çop etilgan. “Davlat oliy ta’lim muassasalari uçun quyoş panellari örnatiş dasturi” doirasida universitetda jami 1 041 ta quyoş paneli örnatildi, bu energiya samaradorligi va barqarorlikdagi saʼy-harakatlarga hissa qöşdi.
https://t.me/tuituz_official/12305
Universitet uglerod-intensiv energetika sanoatidan, xususan kömir va neft sohalaridan investitsiyalarni kamaytiriş siyosatiga ega. Quyoş paneli örnatişni boşlaganidan beri universitet umumiy energiya isteʼmolining 20% ini qamrab oldi. Bu taşabbus 3 tonna kömirga teng energiya tejaşga, 400 dan ortiq daraxtni kesilişini oldini olişga va karbon dioksid emissiyasini 4,5 tonnaga kamaytirişga olib keldi (manba).
ENERGIYA VA JAMOAT
Universitet mahalliy jamoatchilik uçun energiya samaradorligi va toza energiya haqida dasturlar amalga oşiradi. Yaqinda Energiya ta’minoti tizimlari kafedrasining professor‑öqituvçilari “Fotoxromik materiallar va ularning amaliy qöllanilişi” mavzusida onlayn ma’ruza ötkazdilar. Ma’ruza fotoxromik materiallarning printsiplari, xususiyatlari va hozirgi texnologiyalardagi qöllanilişi, jumladan Norvegiya, Rossiya va Hindistondagi tadqiqotlarni qamrab oldi. Tadbir mutaxassislar va talabalar uçun energiya sohasida öz bilimlarini çuqurlaştiriş va dolzarb muammolar böyiça munozaralarda iştirok etiş imkonini berdi (manba).
TUIT mahalliy sanoatga energiya samaradorligi va toza energiya böyiça xizmatlar körsatadi. 2023-yil 10-iyul kuni BMT Taraqqiyot Dasturi (UNDP) va Özbekiston Energiya vazirligi huzuridagi Byudjetdan taşqari sektoral “Energiya tejaş jamğarmasi” örtasida qişloq jamoalari uçun barqaror energiya yeçimlarini qöllab-quvvatlaş böyiça muhim kelişuv imzolandi. Bu taşabbus TUITning Energiya tejalişi siyosati bilan mos keladi, u energiya samaradorligi baholaşlari, workshoplar va qayta tiklanadigan energiya manbalarini örganişni öz içiga oladi, bu orqali mahalliy sanoat korxonalari past uglerodli texnologiyalarni joriy etiş va energiya iste’molini samarali kamaytirişga erişadilar (manba).
TUIT 100% qayta tiklanadigan energiya uçun jamoatchilikka oçiq bayonot berişni rağbatlantiradi – bu taşabbuslar, petitsiyalar, uçraşuvlar va muhokamalar orqali amalga oşiriladi, universitet jamoasidan taşqaridagi manfaatdor tomonlar bilan ham hamkorlik örnatadi.
Şuningdek, TUIT toza energiya va energiya samaradorligi texnologiyalari siyosatini rivojlantirişda hukumat taşabbuslarini faol qöllab-quvvatlaydi. 2023-yil 24–27-sentabr kunlari Pekin şahridagi Toşkiya Xalqaro Texnologiya Universitetida “Birinçi Xitoy-Özbekiston universitetlari ilmiy‑texnologik innovatsiyasi” konferensiyasi bölib ötdi. Unda TUIT vakillari, jumladan Jumayev Sohib Bahodiroviç (universitetning birinçi kasaba uyuşmasi raisi) va öqituvçilar qatnaşdilar. Konferensiyada ayniqsa energiya saqlaşi va transport monitoringi bilan şuğullanuvçi laboratoriyalar taşkil etiş böyiça kelajakdagi hamkorliklar muhokama qilindi (manba).
Şuningdek, TUIT past uglerodli iqtisodiyot va texnologiyalarni rivojlantiruvçi startaplarga yordam beradi. Universitet energetika sohasida barqarorlikni tarğib qiluvçi innovatsion loyihalarni qöllab-quvvatlaydi, talabalar va jamoatchilikka resurslar, ögüt‑yöl‑körsatmalar va tarmoq imkoniyatlari bilan yordam beradi.
TUIT past uglerodli iqtisodiyotni qöllab-quvvatlovçi startaplar uçun yordam taklif qiladi. 2023-yil 9-oktabr kuni Universitetning Energiya ta’minoti tizimlari kafedrasi Tashkent viloyatidagi Parkent tumanida joylaşgan “Fizika‑Quyoş” ilmiy‑işlab çiqariş uyuşmasida startap taşkil etdi. Bu taşabbus 60710600 – Elektr injiniringi (axborot texnologiyalari va kommunikatsiyalar) 3-kurs talabalari, xususan 520‑22 EEo va 525‑22 Eer guruhlari bilan birgalikda amalga oşirildi.
Boşqaruv xodimlari tomonidan ilmiy-texnik xodimlar yordamida talabalar quyoş energiyasidan foydalaniş texnologiyalari bilan amaliy tanişdilar. Ular samarali va foydalanişga qulay bölgan texnologiyalar bilan tanişişdi. Startapning maqsadi — uglevodli yoqilğilarga bölgan ehtiyojni kamaytiriş va atmosfera içiga zararli karbon monoksid çiqindilarini kamaytiriş edi. Bundan taşqari, talabalar zamonaviy innovatsion texnologiya va ölçov asboblari bilan tanişdilar. Bu taşabbus barqaror energiya amaliyotlarini tuşunişga va past uglerodli iqtisodiyotni rivojlantirişga hissa qöşdi.
https://t.me/tuituz_official/22403